همه چیز در باره اوراق مسکن (تسه)

قبل از به وجود آمدن این اوراق، اشخاص  جهت دریافت وام مسکن باید به بانک مسکن مراجعه کرده و اقدام به افتتاح حساب یک ساله می‌نمودند. در این شرایط، سرمایه آنها تا زمان پرداخت وام به مدت یک سال بدون تغییر باقی می‌ماند. با توجه به این که این روند زمان زیادی را صرف می کرد.

تسه یا اوراق بانک مسکن چیست ؟

اوراق بانک مسکن که به آن نیز تسه هم گفته می شود یک حق امتیاز برای دریافت وام مسکن است. در ابتدا افرادی که می‌خواستند وام خود را از بانک مسکن دریافت کنند، حتما باید از قبل سپرده یک‌ساله‌ای را در بانک باز می‌کردند اما بسیاری از افرادی که به بانک مراجعه می‌کردند یا برای خرید مسکن عجله داشتند و یا از قبل سپرده‌ای در بانک نداشتند. به همین خاطر بانک مرکزی راه‌ حلی برای این دسته اشخاص ارائه داد و آن هم اوراق مشارکت بانک مسکن بود تا افراد با پرداخت مبلغی برای خرید اوراق قرضه نسبت به حالت عادی در دریافت وام اولویت پیدا کنند. در واقع اوراق بانک مسکن اوراق بهاداری است که به شما این حق تقدم را می‌دهد تا بدون سرمایه‌گذاری یک‌ساله بتوانید در مدت زمان کوتاه‌تری وام خود را دریافت کنید.اوراق تسهیلات مسکن یا اوراق تسه، برگه سهام امتیازی هستند که توسط بانک مسکن منتشر و در بازار فرابورس قابل معامله می باشد. دارندگان این اوراق می‌توانند (به ازای هر برگه پانصد هزار تومان) وام مسکن از بانک دریافت کنند.

به منظور بررسی اوراق گواهی تسهیلات مسکن کافی است وارد سایت tsetmc.com شوید و در قسمت جسجتو این سایت کلمه ” تسه ” را وارد کنید و می توانید انواع  اوراق تسهیلات مسکن با سررسیدهای مختلف را مشاهده کنید. تصویر زیر اوراق تسهیلات مسکن در سایت مدیریت فناوری بورس را نشان میدهد که شامل انواع تسهیلات با سر رسیدهای مختلف می باشد که با کلیک بر روی هر یک از آنها قادر به مشاهده اطلاعات جزیی تر خواهید بود.
اورا تسه یا مسکن چیست

همانطور که در تصویر بالا مشاهده میکنید در کنار تسه یک سری عدد و رقم نوشته شده است که نشان دهنده زمان انتشار این اوراق می باشد. به عنوان مثال در تصویر بالا در کادر مشخص شده تسه 0003 نوشته شده است که نشان میدهد این اوراق در خرداد 1400 منتشر شده و در بازار معامله و خرید و فروش شده است. زمان اعتبار این اوراق از تاریخ صدور به مدت دو سال است که این مدت با نظر بانک مسکن و در شرایط خاص حداکثر تا دو دوره ۶ ماهه، قابل تمدید است پس مدت زمان اعتبار گواهی می تواند حداکثر سه سال باشد. حال اگر سرمایه گذاری قصد خرید اوراق تسهیلات مسکن را داشته باشد باید به ازای هر 500000 تومان، یک برگه اوراق را خریداری کند

چگونه اوراق تسهیلات مسکن بخریم؟


خرید اوراق تسه

جهت خرید اوراق تسهیلات مسکن(تسه) در بازار سرمایه باید کد معاملاتی داشته باشید. در صورتی که کد بورسی ندارید می‌توانید با ثبت‌نام و احراز هویت در سامانه سجام و ثبت‌نام در کارگزاری بانک رفاه کارگران (همچنین به منظور راهنمایی کامل جهت ثبت نام در سجام و کارگزاری بانک رفاه اینجا کلیک کنید )،کد بورسی و کد معاملاتی خود را  دریافت کنید. پس از دریافت کد معاملاتی ابتدا باید اوراق مربوطه را خریداری و برگه اوراق خریداری شده را دریافت کنید. سپس می‌توانید برای انجام فرایند دریافت وام به بانک مراجعه کنید.

 

نحوه انتقال اوراق بانک مسکن به پرتفوی

  • قابل ذکر است  اوراق بانک مسکن تا ۴ ماه پس از خرید امکان فروش ندارند و در پرتفوی فرد قابل مشاهده نمی باشد. مگر این که کمتر از ۴ ماه تا انقضای اوراق خریداری شده فرصت باقی باشد.
  • در خصوص اوراق گواهی صادره بانک مسکن(تسه) و تسهیلات بانک ملی(تملی) محدودیت ورود سفارش خرید و انجام معامله به میزان حداکثر ۵۶۰ ورقه برای هر کد معاملاتی در هر جلسه معاملاتی است.
  •  از زمان خرید اوراق تسهیلات مسکن تا زمان انقضای آن، دارنده برگه می‌تواند جهت دریافت وام مسکن اقدام کند. با توجه به فرایند زمانی اخذ وام مسکن، اوراق خریداری شده توسط شما نباید خیلی نزدیک به تاریخ سررسید باشند. مثلا نباید اوراقی که تاریخ سررسید آن‌ها ۱۰ تا ۱۵ روز دیگر است را خریداری کنید.
  •  ممکن است با افزایش شدید تقاضای خانه و رونق معاملات مسکن، قیمت این اوراق نیز روند افزایشی به خود بگیرد.
  •  مبلغ وام اعطایی به هر فرد با توجه به شهر محل زندگی آن متفاوت بوده و از ۸۰ تا ۱۲۰ میلیون تومان متغیر می باشد. بنابراین پیش از آنکه اقدام به خرید اوراق تسه کنید در این رابطه اطلاعات لازم را کسب کرده و سپس بر اساس مبلغ وام اعطایی، تعداد مشخصی از اوراق تسه را بخرید. در ضمن، درصد بهره این اوراق نیز با توجه به زمان دریافت وام و مبلغ آن متفاوت است.
  •  دامنه نوسان این اوراق همانند عموم شرکت‌های بورسی و فرابورسی ۵ درصد نسبت به قیمت پایانی روز قبل است.

کارمزد خرید اوراق تسهیلات مسکن

سرمایه‌گذار هنگام خرید و فروش این اوراق، مبلغی به عنوان کارمزد معاملات پرداخت می‌کند.

نرخ کارمزد اوراق تسهیلات مسکن

  • کارمزد خرید: ۰.۴۹ درصد
  • کارمزد فروش: ۰.۲۴ درصد

شرایط دریافت وام اوراق مسکن چیست؟ 

در صورت درخواست وام برای خرید مسکن مهر، در نظر داشته باشید که شرایط دریافت وام اوراق مسکن، داشتن سند ملک است. یعنی ملکی که قصد خرید آن را دارید وام دیگری نداشته باشد و وام مسکن مهر آن تسویه شده باشد.

از دیگر شروط دریافت وام مسکن موارد می باشد:

  • سن بنا بیش از ۲۵ سال نباید باشد (سن بنا از تاریخ صدور اولین پروانه ساختمانی در نظر گرفته می‌شود)
  • مبلغ وام بیش‌تر از ۸۰% ارزش ملک نباید باشد.
  • متقاضی وام نباید در سیستم بانکی سابقه چک برگشتی و بدهی سررسید شده داشته باشد.
  • متقاضیان دریافت وام از طریق خرید اوراق تسهیلات بانک مسکن از سامانه معاملاتی بورس، باید در سامانه سجام حتماً ثبت‌نام نمایند.

 

قیمت اوراق وام مسکن چقدر است؟

درگذشته اوراق تسهیلات بانک مسکن به‌صورت غیر منسجم معامله می گردید، اما از زمانی که این اوراق در بازار فرابورس پذیرش و معامله شد، قیمت گذاری و معاملات آن‌ها به‌صورت ضابطه‌مند و هدفمندتر انجام شد. می‌توانید از سایت بانک مسکن (https://www.bank-maskan.ir/bonds-price) از قیمت اوراق مطلع شوید.
اما قیمت اوراق در بازار فرابورس مانند قیمت سایر سهام بر اساس میزان عرضه و تقاضایی که وجود دارد مشخص می‌شود. هرچه عرضه بیشتر باشد، قیمت اوراق کم‌تر و هرچه تقاضا بیش‌تر باشد، قیمت اوراق افزایش می‌یابد؛ پس می‌توان نتیجه گرفت که قیمت اوراق تسهیلات طبق دامنه نوسان مشخص بازار در روز نوسان می‌کند و تعیین می‌شود.

مدارک مورد نیاز جهت دریافت اوراق تسه
  • اصل و تصویر تمام صفحات سند مالکیت
  • اصل و تصویر پروانه ساختمانی
  • اصل و تصویر پایان کار ساختمانی
  • اصل و تصویر بنچاق (در صورت لزوم) با تشخیص شعبه
  • اصل و تصویر مبایعه‌نامه (قولنامه)
  • اصل و تصویر کارت ملی و شناسنامه خریدار و فروشنده (تمام صفحات)
  • قبض برق ساختمان (در صورت تشخیص شعبه)
  • اصل و تصویر وکالت‌نامه (در تسهیلات دریافتی از محل حساب صندوق پس‌انداز مسکن وکیل صرفاً می‌بایست از بستگان درجه یک باشد)
  • اصل و تصویر کارت ملی و شناسنامه وکیل (تمام صفحات)
  • اصل و تصویر اجاره‌نامه ملک (در خصوص املاک اوقافی)
  • فرم درخواست تکمیل و امضاشده
مدت اعتبار اوراق تسه و محدودیت زمانی معامللات

مدت اعتبار اوراق‌ تسهیلات مسکن برای معامله دو سال پس از تاریخ انتشار است. اما مدت اعتبار اوراق برای دریافت وام دوسال و یک ماه است. پس از گذشت دو سال از تاریخی که در اوراق تسهیلات مسکن ثبت شده است. بانک به اوراق ذکر شده وامی اختصاص نمی‌دهد و امکان فروش اوراق تسه نیز وجود ندارد. (به عنوان مثال اوراق “امتیاز تسهیلات مسکن آبان ماه 1400(تسه 0008)” در نیمه آبان ماه 1400 عرضه شده است و تا دو سال پس از این تاریخ، یعنی نیمه آبان 1402 اعتبار دارد.)
توجه فرمایید اوراق بانک مسکن تا ۴ ماه پس از خرید امکان فروش ندارند و در پرتفوی فرد قابل مشاهده نیستند، البته این محدودیت زمانی در مورد اوراقی که تنها 4 ماه از مهلت معاملاتی آن‌ها باقی مانده است، وجود ندارد. به همین جهت امکان نوسان‌گیری در اوراق تسهیلات مسکن وجود ندارد. در واقع اگر تعدادی از این اوراق را خریداری کرده و همان روز قصد فروش آن‌ها را داشته باشید، سفارش فروش شما با خطا روبرو شده و ثبت نخواهد شد. (مگر آنکه تا تاریخ انقضای اوراق کمتر از 4 ماه باقی مانده باشد.)

مزایای خرید اوراق مسکن نسبت به سپرده گذاری در بانک
  1. خرید زمان و گذر از تورم های احتمالی.
  2. سند منزل به نام متقاضی خورده و در رهن بانک قرار خواهد گرفت.
  3. در سپرده گذاری باید حتما ملکی خریداری شود در حالیکه اواق قابل خرید و فروش هستند.
  4. این اوراق قابل هدیه دادن، انتقال و بازخرید است.
  5. پرداخت مبلغ تسهیلات خریداری شده تضمین شده است.
  6. از این اوراق برای خرید و یا ساخت مسکن می توان استفاده کرد.
جمع‌بندی

اوراق مسکن (تسه) اوراق بهاداری است که بانک مسکن به‌عنوان تسهیلات برای متقاضیان خرید یا ساخت ملک مسکونی در نظر گرفته است. افرادی که توانایی پرداخت مبلغ خرید مسکن یا ساخت آن را ندارند، می‌توانند نسبت به خرید اوراق وام مسکن اقدام نمایند. متقاضیان این وام باید از شرایط وام اوراق مسکن مطلع شوند، برای این کار مشورت با کارگزاران و یا کارمندان بانک مسکن توصیه می‌شود. اما یکی از شروط اصلی آن قدمت ملک است که نباید بیش از ۲۵ سال باشد. مبلغ این وام با توجه‌ به وضعیت تأهل و شهر خرید ملک متفاوت است. قیمت اوراق مسکن باتوجه‌به میزان عرضه و تقاضای آن در بازار فرابورس تعیین می‌شود. همچنین نرخ سود انواع وام مسکن بدون سپرده ۱۷٫۵درصد و مدت‌زمان بازپرداخت آن ۱۲ سال است.